0 محصولات
نمایش سبد خرید
اساماسهای هشدار سلامت از کجا میآیند؟
رسانههای غیر رسمی از موضوع سلامت سواستفاده میکنند
محسن طاهرمیرزایی/ سپید
– خیلی مهم و فوری. رئیس بیمارستان امام رضای کرمانشاه گفت: «هموطنان عزیز تا اطلاع ثانوی از خوردن خرما با هر نوع مدل جدا خودداری کنند، چرا که خوردن آن منجر به فلج شدن و مرگ خواهد شد…
– اطلاعرسانی کنید تا اطلاع ثانوی کسی کباب ترکی نخورد. گوشتهای وارد شده غیر بهداشتی بوده و حتی آزمایش هم نشدهاند.
– توجه اسامی کارخانههای معتبری که از روغن پالم استفاده میکنند اعلام شد. شرکتهای…
اینها نمونهای از هزاران پیام و هشداری است که به نام مراجع ذیصلاح و البته بدون اطلاع آنها در فضاهای مجازی میان هموطنان رد و بدل میشود. البته رئیس سازمان غذا و داروی وزارت بهداشت اولین مسئولی بود که نسبت به این مسئله واکنش نشان داد و آنها را کذب محض خواند.
این پیامها شاید در نگاه اول کم اهمیت جلوه کند اما زمانی که پای جان عزیزان و سلامت آنها به میان کشیده میشود، میتواند تاثیرگذار باشد. اگرچه همواره عدم اطلاعرسانی صحیح از سوی مسئولان باعث دامن زدن به این نوع شایعات میشود اما بیآگاهی مردم نیز در همهگیری این هشدارهای بعضا بیاساس، بیتاثیر نیست.
یک استاد روانپزشکی دانشگاه، این پدیده نوظهور را بیماری عصبی اطلاعات نام گذاشت و گفت: «زمانیکه افراد تحت بمباران اطلاعاتی قرار میگیرند و اطلاعات از منابع گوناگون به آنها میرسد، دچار سردر گمی میشوند. جعفر بوالهری ادامه داد: «در این حالت ناتوانی در تصمیمگیری و تردید بهسراغ مخاطب میآید و او را با توجه به میزان خلاء اطلاعاتی، نیازهای بنیادی و ساختار روانشناسی تسلیم میکند. وی ادامه داد: «بهعنوان مثال اگر یک بیمار که از سرطان رنج میبرد در معرض هزاران پیام منطقی و عاقلانه قرار گیرد اما اولین پیامی را که در راستای حل مشکل اوست میپذیرد و حاضر است تمام زندگی خود را بفروشد تا به آن نسخه به ظاهر شفا بخش دست یابد. حتی اگر این پیام منحرف کننده و نامعتبر باشد.»
رئیس انستستو روانپزشکی تهران مهمترین علت بازار داغ اینگونه شایعات را خلاء اطلاعاتی رسانه ملی دانست و خاطرنشان کرد: «عملکرد صدا و سیما باعث سلب اعتماد مخاطبان شده و بهگونهای بوده که مخاطب توصیه محققان ارزشمند ما را که از آن رسانه پخش میشود نمیپذیرد اما بهراحتی تسلیم تبلیغات ماهوارهای و فضای مجازی میشود.»
این کارشناس درخصوص میزان تاثیر این شایعات در الگوی سلامت شهروندان تصریح کرد: «اگر مهارت پیام دهنده زیاد بوده و کانال برقراری ارتباط مدرن باشد، بسته به میزان خلاء اطلاعاتی موجود، این شایعات میتواند از تاثیر بالایی برخوردار باشد.»
بوالهری به فاجعه مصرف داروهای خارجی در جامعه اشاره و خاطر نشان کرد: «قریب به ۹۹ درصد داروهای تجویزی بنده در مطب ایرانی است. نحوه تجویز این داروها نیز به این شکل است که ابتدا با بیمار صحبت میکنم و وقتی توانستم اعتماد او را جلب کنم، داروی داخلی را به او توصیه میکنم.» وی ادامه داد: «در این شرایط بیمار نیز این مسئله را پذیرفته و طبق تجربه، از روند درمان نیز راضی خواهد بود.»
کارشناس دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت در گفتگو با خبرنگار ما گفت: «قطعا هر مشکلی که درخصوص الگوی سلامت پیش بیاید، بهوسیله یک مقام مسئول و از منابع رسمی اعلام خواهد شد.» فرید نوبخت حقیقی ادامه داد: «متولی سلامت غذا، سازمان غذا و داروست و این سازمان صاحب اختیارات قانونی بهمنظور اظهارنظر در این زمینه و ارائه توصیهها یا هشدارهای لازم است.»
وی با بیان اینکه به اینگونه پیامها در فضاهای مجازی نمیتوان استناد کرد، اظهار داشت: «دفاتر مختلف وزارت بهداشت صاحب سایت هستند که در مواقع لزوم به اطلاعرسانی میپردازند. نوبخت حقیقی درخصوص ذکر منابع موثق در اینگونه پیامهای وایبری با بیان اینکه اگر چه این منابع به لحاظ علمی شایستگی لازم برای اظهارنظر را دارند اما به لحاظ قانونی فقط مسئولان حوزه مربوطه اجازه اظهار نظر و هشدار دارند.»
اما انتشار این دست از پیامها در فضای مجازی صدای رئیس سازمان غذا و دارو را نیز درآورد. رسول دیناروند با اشاره به مطرح شدن بحث روغن پالم در چند ماهه و چند هفته اخیر گفت: «به این مسئله دست پیدا کردیم که حساسیت مردم و واکنشهای رسانهها یک نوع سرمایه اجتماعی برای وزارت بهداشت است که بسیار ارزشمند بوده و ما از این سرمایه و اعتماد مردم به وزارت بهداشت برای ارتقای دانش و سلامت مردم تلاش میکنیم.»
وی ادامه داد: «گاهی اوقات وقتی دغدغه سلامت مردم دچار چالش میشود، برخی رسانههای غیر رسمی و شبکههای اجتماعی سوءاستفاده میکنند. مثلا عنوان میکنند فلان رئیس بیمارستان یا فلان محصول دچار مشکل است و آن را در فضاهای مجازی منتشر میکنند. ما بارها این مطالب را تکذیب کردهایم ولی متاسفانه این مسائل در کشور ما و کوچه بازار بسیار برد دارد و مردم را نگران میکند.»
دیناروند آب پاکی را به دست سوء استفادهکنندگان از فضای مجازی ریخت و تصریح کرد: «مردم مطمئن باشند هر فراوردهای که در کشور براساس مجوز تولید میشود بر فرایند تولید آن نظارت نیز صورت میپذیرد.» وی افزود: «اگر یک تولیدکننده تخلف میکند نباید تمام محصولات دیگر تحت شعاع آن محصول مشکلدار قرار بگیرند و تمام تولیدکنندگان زیر سوال بروند، زیرا تقلب نه تنها در ایران بلکه در تمام دنیا وجود دارد.»
رئیس سازمان غذا و دارو با بیان اینکه اهمیت حوزه غذا از دارو هم بیشتر است، گفت: «مسئولان این حوزه نیز وظایف سنگینتری برعهده دارند بنابراین با ابزارهای قدیمی نمیتوانیم پاسخگو باشیم. مثلا در چند روز گذشته متوجه شدیم یک خط تولید وجود دارد که آبمیوه تولید میکند ولی فرمولاسیون آن ساختگی است و عجیبتر از آن این است که آزمایشگاه صحت تولید این آبمیوه را تایید میکند بنابراین اینجا به هنر تقلب میرسیم که آزمایشگاه را فریب میدهد.»
منبع:دندانه
0